Thanh tra Chính phủ vạch rõ sai phạm tại 23 dự án nhà ở lớn tại Hà Nội

Sai phạm từ khâu quy hoạch, nghĩa vụ tài chính đến trật tự xây dựng

Kết quả thanh tra trực tiếp tại 23 dự án đã phơi bày hàng loạt sai phạm từ khâu quy hoạch, nghĩa vụ tài chính đến trật tự xây dựng.

Cụ thể, có 9/23 dự án vi phạm về quy hoạch và sử dụng đất với các lỗi điều chỉnh quy hoạch chi tiết tùy tiện; cấp phép xây dựng và duyệt kiến trúc không khớp với quy hoạch phân khu. Chấp thuận đầu tư khi dự án chưa có trong kế hoạch phát triển nhà ở; diện tích sàn công cộng không đạt tối thiểu. Giao đất trái quy hoạch, sau đó mới "hợp thức hóa" bằng cách điều chỉnh, bổ sung.

Danh sách 9 dự án: Tháp D25 Cầu Giấy, Chelsea Residences (E2), Artemis, 120 Định Công, Số 1 Giáp Nhị, 83 Hào Nam, 493 Trương Định, Khu đô thị mới Đại Kim và Panorama Hà Nội.

Dự án 120 Định Công, 83 Hào Nam và Làng Việt kiều Châu Âu được giao trực tiếp thay vì phải đấu thầu theo Luật Nhà ở.

Dự án Tháp D25 Cầu Giấy, Tòa nhà Đài PTTH Hà Nội và Hồ Gươm Plaza không thông qua đấu giá quyền sử dụng đất. Dự án số 1 Giáp Nhị có quyết định chủ trương đầu tư không đúng thẩm quyền.

8 dự án gồm Chelsea Residences (E2), KĐT mới Hạ Đình, Tứ Hiệp, Hồ Gươm Plaza, Tòa nhà Đài PTTH Hà Nội, Khu đô thị Văn Khê mở rộng (Usilk City), La Khê - Dương Nội (Hà Đông) và Khu nhà ở Phú Mỹ vi phạm trong thu hồi, giao đất và cấp sổ đỏ

Cụ thể với các lỗi như chưa ký hợp đồng/phụ lục thuê đất; chưa phê duyệt đơn giá thuê theo chu kỳ. Sai lệch diện tích và cơ cấu sử dụng đất giữa quyết định giao đất với quy hoạch và giấy chứng nhận đầu tư. Chậm cấp sổ đỏ cho chủ đầu tư và người mua nhà. Bàn giao mốc giới muộn khi dự án đã hoàn thành.

Dự án Hồ Gươm Plaza (ảnh tư liệu: Hữu Thắng).

Cũng theo kết luận thanh tra, có tới 21/23 dự án sai phạm về nghĩa vụ tài chính với các lỗi như tính cả thuế VAT vào giá trị quyền sử dụng đất (sai luật); xác định doanh thu giả định và chi phí dự phòng thiếu cơ sở. Không thu hồi giá trị hạ tầng Nhà nước đã đầu tư; không xác định bổ sung tiền sử dụng đất khi dự án thay đổi quy hoạch hoặc tăng diện tích căn hộ thực tế.

Đến thời điểm thanh tra, chủ đầu tư dự án Khu nhà ở thấp tầng Nam Thanh và dự án Khu đô thị Văn Khê mở rộng còn nợ tiền sử dụng đất.

Dự án Khu đô thị mới Thanh Lâm - Đại Thịnh 2; Dự án Khu đô thị mới Hạ Đình; Dự án Trung tâm thương mại, dịch vụ tổng hợp và nhà ở cao tầng tại xã Tứ Hiệp; Usilk City; Dự án Khu nhà ở Phú Mỹ chậm tiến độ so với phê duyệt.

Tại 12 dự án gồm Khu đấu giá Trâu Quỳ (TT14-TT19), Tháp D25 Cầu Giấy, Nam Thanh, Artemis, Tứ Hiệp, 493 Trương Định, KĐT mới Đại Kim, Panorama Hà Nội, Hồ Gươm Plaza, La Khê & Dương Nội, KĐT Văn Khê mở rộng, KĐT An Hưng đã có vi phạm trật tự xây dựng với các lỗi nghiêm trọng như cấp phép sai quy hoạch; xây dựng không phép hoặc sai thiết kế (tự ý tăng số lượng căn hộ). Sử dụng hạng mục công trình sai công năng đã phê duyệt. Bàn giao và đưa dân vào ở khi công trình chưa được nghiệm thu sử dụng và chưa nghiệm thu PCCC.

Cơ quan chức năng không thẩm định năng lực tài chính hoặc không yêu cầu ký quỹ bảo đảm thực hiện dự án tại 2 dự án: Số 1 phố Giáp Nhị và Khu đô thị Văn Khê mở rộng.

Tại dự án khu đấu giá TQ5 (1) Trâu Quỳ, cơ quan chức năng không yêu cầu chủ đầu tư nộp tiền bảo vệ, phát triển đất trồng lúa theo quy định khi chuyển đổi mục đích sử dụng đất.

Tại dự án Tòa nhà hỗn hợp Đài PTTH Hà Nội, nhà đầu tư đã tự ý chuyển đổi dự án từ "Trường quay tổng hợp" sang nhà ở hỗn hợp và tự phê duyệt nhà đầu tư trái thẩm quyền. Ký hợp đồng hợp tác với Công ty Phú Thịnh để sử dụng đất công không đúng quy định. Xác định chi phí hạ tầng kỹ thuật sai quy định; bỏ sót, chưa xác định tiền sử dụng đất đối với phần diện tích sàn ngoài chỉ giới xây dựng (đường dốc, bể bơi tầng 2-5).

Đặc biệt, dự án Usilk City được UBND tỉnh Hà Tây giao Công ty CP Sông Đà Thăng Long làm chủ đầu tư khi không đảm bảo năng lực tài chính theo quy định. Chủ đầu tư huy động 8.456 tỷ đồng (từ bán nhà, vay vốn, trái phiếu) nhưng đã dùng 5.302 tỷ đồng sai mục đích cho các dự án khác. Hậu quả dự án thiếu vốn, chậm tiến độ, nợ hơn 750 căn hộ của khách hàng, gây khiếu kiện kéo dài và lãng phí đất đai.

Dự án Usilk City được Thanh tra Chính phủ nhắc đến với loạt sai phạm về hợp đồng thuê đất, phê duyệt đơn giá thuê đất, trật tự xây dựng (ảnh tư liệu: Hữu Thắng).

Thanh tra Chính phủ kiến nghị chấn chỉnh, rút kinh nghiệm

Từ các sai phạm nêu trên, Thanh tra Chính phủ đưa ra kiến nghị xử lý cụ thể tại các dự án.

Đối với khu đất đấu giá TQ5 (Trâu Quỳ, Gia Lâm), Thanh tra Chính phủ đưa ra 2 chỉ đạo trọng tâm là rà soát và thu đúng, thu đủ tiền bảo vệ, phát triển đất trồng lúa từ các chủ đầu tư trúng đấu giá, đảm bảo không làm thất thoát ngân sách Nhà nước. Khẩn trương triển khai dự án nhà ở xã hội độc lập tại Gia Lâm để bù đắp quỹ đất thiếu hụt và đáp ứng nhu cầu thực tế của người dân địa phương.

Đối với dự án Nam Thanh, 83 Hào Nam và các ô đất TT14 - TT19 kiểm tra và xử lý nghiêm các vi phạm về trật tự xây dựng theo thẩm quyền.

Dự án tại xã Tứ Hiệp (Thanh Trì): Yêu cầu chủ đầu tư khẩn trương thỏa thuận, nhận chuyển nhượng đất giai đoạn 2 để triển khai dự án; nếu tiếp tục chậm tiến độ sẽ lập hồ sơ xử lý.

Dự án Tòa nhà Đài PTTH Hà Nội: Truy thu bổ sung tiền thuê đất đối với phần diện tích tầng hầm (1.517 m2) và diện tích sàn ngoài chỉ giới xây dựng (1.080 m2) dùng làm đường dốc và bể bơi.

Đối với dự án Hồ Gươm Plaza, hướng dẫn chủ đầu tư hoàn thiện hồ sơ điều chỉnh cơ cấu căn hộ. Đối trừ gần 20 tỷ đồng tiền thuê đất đã nộp khi xác định nghĩa vụ tài chính bổ sung. Rà soát diện tích trong chỉ giới đường đỏ và hạ tầng thực tế để bàn giao theo quy định.

Với dự án Làng Việt kiều Châu Âu, thu hồi gần 17.000 m2 đất công viên cây xanh do cho thuê sai quy định. Rà soát và truy thu tiền sử dụng đất đối với 142,9 m2 đất ở tăng thêm.

Kiến nghị xử lý cuối cùng cho các dự án trọng điểm như dự án Khu nhà ở Phú Mỹ: Yêu cầu chủ đầu tư hoàn tất nghiệm thu PCCC và hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật để bàn giao cho địa phương.

Thanh tra Chính phủ kiến nghị UBND Thành phố chỉ đạo kiểm tra, rà soát, xử lý theo quy định đối với số tiền 106,228 tỷ đồng.

Trong đó, yêu cầu thu hồi nợ tại dự án Usilk City (1,9 tỷ đồng) và dự án Nam Thanh (gần 70 tỷ đồng). Sau 6 tháng nếu không nộp sẽ chuyển hồ sơ sang Cơ quan điều tra.

Truy thu tạm tính 34,49 tỷ đồng tiền sử dụng đất do diện tích căn hộ thực tế tăng so với phương án tính ban đầu tại dự án Tòa nhà hỗn hợp Đài PTTH Hà Nội.

Chi tiết 23 dự án, chủ đầu:

Tuệ Minh